Zaktualizowano dnia 18 grudnia 2025
Wszyscy rodzice z utęsknieniem wyczekują pierwszego słowa wypowiedzianego przez swoją pociechę. Z biegiem czasu dzieci uczą się kolejnych wyrazów, które następnie łączą w proste zdania. Niestety, nie u wszystkich proces rozwoju mowy przebiega w odpowiedni sposób. Ze wszelkimi problemami z tego obszaru, rodzice udają się do logopedy, czyli specjalisty zajmującego się pomocą w przypadku różnego rodzaju zaburzeniach mowy i upośledzeń.
W związku z tym, że większość przypadków dotyczy dzieci lub młodzieży szkolnej, bardzo często logopedzi znajdują zatrudnienie w placówkach edukacyjnych, gdzie mogą odbywać regularne terapie ze swoimi podopiecznymi. Duże zapotrzebowanie na logopedów sprawia, iż coraz więcej osób ciekawi więc, co to jest logopedia.
Logopedia – funkcja i definicja
Logopedia to dziedzina nauki skoncentrowana na mowie w całym jej bogactwie – od pierwszych dźwięków wypowiadanych przez dziecko, przez kształtowanie komunikacji, aż po terapię zaburzeń mowy u młodzieży i dorosłych. Logopedia zajmuje się rozwojem, kształtowaniem, diagnozowaniem oraz doskonaleniem mowy, a także wspieraniem prawidłowych procesów komunikacyjnych, które wpływają na funkcjonowanie człowieka w życiu społecznym, edukacyjnym i zawodowym.
W codziennej praktyce logopedia łączy wiedzę z zakresu językoznawstwa, pedagogiki, psychologii oraz medycyny, tworząc spójną podstawę do pracy z osobami doświadczającymi wad wymowy, opóźnionego rozwoju mowy, zaburzeń artykulacyjnych czy trudności komunikacyjnych wynikających z różnych przyczyn rozwojowych i zdrowotnych.
W Polsce logopedia rozwija się od kilkudziesięciu lat, budując solidne zaplecze naukowe i praktyczne. Powstanie Polskiego Towarzystwa Logopedycznego oraz pierwszych ośrodków akademickich kształcących logopedów było ważnym krokiem w profesjonalizacji tej dziedziny. Dziś logopedia funkcjonuje jako pełnoprawny kierunek studiów, przygotowujący do pracy terapeutycznej z osobami w różnym wieku, które potrzebują wsparcia w obszarze mowy, języka i komunikacji.
Kim jest logopeda i jakie wady wymowy leczy?
Logopeda to specjalista, który przygotowuje pomoc w zakresie diagnozy rozwoju mowy oraz terapii różnego rodzaju zaburzeń. Wybierają się do niego pacjenci, którzy cierpią na wady wymowy, takie jak:
- Dyslalia, czyli zaburzenia występujące ze względu na uszkodzenie lub nieodpowiednie ukształtowanie języka, warg czy podniebienia. U niektórych osób występuje tzw. gotyckie podniebienie, które jest wąskie i mocno wysklepione ku górze.
- Alalia, czyli dolegliwości występujące z uwagi na uszkodzenie struktur korowych mózgu, które miało miejsce jeszcze przed rozpoczęciem mówienia.
- Dysfonia, czyli tzw. chrypka.
- Afonia, czyli utrata głosu, która może wyniknąć z uwagi na zaburzenia funkcjonowania krtani. Może występować także ze względu na różnego rodzaju nerwice.
- Anartira, czyli zaburzenie mowy polegające na braku umiejętności wydobywania dźwięków ze względu na uszkodzenie warg, krtani, języka czy nerwów odpowiadających za proces mówienia.
- Afazja, czyli utrata zdolności mówienia, pisania oraz czytania. Nie wynika ona z uszkodzenia mózgu, lecz wiąże się bezpośrednio z funkcjami językowymi.
- Dyzartria, czyli łagodniejsza wersja anartrii, która wynika z dysfunkcji aparatu odpowiedzialnego za mowę.
- Parafazja, która cechuje się płynnym mówieniem, lecz przekręcaniem wyrazów lub dobierania złych słów. Zaburzenie to wynika z uszkodzenia kory mózgowej odpowiadającej za mowę.
Logopedia – kwalifikacje
Z uwagi na coraz większe zapotrzebowanie na wykwalifikowanych logopedów, Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego oferuje studia podyplomowe na kierunku Logopedia. Na studia zapisać się mogą osoby, które:
- posiadają tytuł magistra oraz zaświadczenie z gabinetu logopedycznego o braku jakichkolwiek przeciwwskazań do wykonywania tego zawodu – w tym przypadku absolwenci otrzymują uprawnienia do wykonywania zawodu jako logopeda,
- posiadają dyplom licencjata, wyżej wspomniane zaświadczenie z gabinetu logopedycznego oraz posiadają przygotowanie pedagogiczne – w tym przypadku absolwenci otrzymują uprawnienia do wykonywania zawodu jako nauczyciel logopeda.
Osoby, które ukończyły studia I stopnia w zakresie logopedii nie posiadają uprawnień do diagnozy logopedycznej i pełnego przygotowania do pracy w resorcie zdrowia i kwalifikacji do wykonywania zawodu logopedy.
W przypadku absolwentów, którzy nie posiadają przygotowania pedagogicznego, WSKZ umożliwia zapis na dwa kierunki jednocześnie. Dzięki temu słuchacz może nie tylko skrócić czas na zdobycie potrzebnych kwalifikacji, ale również zaoszczędzić pieniądze. Słuchacz w takim przypadku otrzymuje 25% zniżkę na kierunek z obszaru przygotowania pedagogicznego.
Logopedia – studia podyplomowe
Logopedia to studia podyplomowe oferowane przez Wyższą Szkołę Kształcenia Zawodowego, które mają charakter kwalifikacyjny. Oznacza to, że absolwentom tego kierunku będą nadane uprawnienia do wykonywania zawodu logopedy lub nauczyciela logopedy. Studia spełniają także standardy, które pozwalają zdobyć Certyfikat Zawodowego Logopedy, który wydaje Polski Związek Logopedów.
